Aandacht
Veel organisatie zijn zo complex dat ze onmogelijk vanuit één punt te besturen zijn. In het werk is deskundigheid uit de gehele organisatie nodig. Vaak zijn deze organisaties ook heel gevoelig voor storingen. Kleine fouten hebben grote gevolgen. Dit vraag om een hoge graad van beheersing. Zoals Weick & Sutcliffe schrijven, moet je hier decentralisatie combineren met beheersing. Standaard top-down beheersing is niet genoeg. Werknemers op alle niveaus moeten samen de beheersing realiseren door een hoge graad van oplettendheid. Fouten moeten worden opgemerkt voordat ze uit de hand lopen. Standaardprocedures, hoe nodig ook, zijn niet genoeg. Improvisatie is nodig. Dit verhaal over 'mindful organizing' is van belang voor veel organisaties waar de illusie van centrale beheersing tot riskante processen leidt. Aandacht is de centrale variabele in beheersing.
Thema's
- Sensemaking
- Complexiteit
- Chaos en zelforganisatie
- Evolutie in organisaties
Organiseren
- Organisaties zijn geen dingen, instrumenten of organismen.
- Organiseren is het werk van mensen onderling.
- Managers produceren organisatieproblemen, zonder het zelf te weten.
- Plannen, structuren, procedures e.d. zijn hulpmiddelen bij organiseren.
- Processen van organiseren zijn maar gedeeltelijk te begrijpen.
- 'Sensemaking', zin geven aan wat we doen, is de kern van organiseren.
Een zinvol gesprek over organiseren begint met een grote schoonmaak op het gebied van de begrippen waarmee managers en hun adviseurs doorgaans over organisaties praten. Organisaties opgevat als machines, instrumenten of structuren leiden af van het proces waarin mensen met elkaar werken: organiseren. Dit proces is nooit helemaal doorzichtig en kan dat ook niet zijn. Daarvoor is organiseren te complex. Om organisatieproblemen beter te doorzien, is het goed af te dalen naar het niveau van de processen: wat doen we met elkaar en waarom leidt dit tot de problemen die we zien?
Hedendaagse organisatietheorieën kunnen managers helpen om de complexiteit waarvan zij zelf deel uitmaken beter te doorzien. De beperkingen van gangbare instrumenten worden zichtbaar.
Publicaties
Inleiding tot Nederlandse vertaling van Weick & Sutcliffe
Figuur: Fukushima, een complexe organisatie
die niet onder controle was...